Caseload werken!

Ik ben het eens met wat er op dit moment in de media wordt geroepen; 

ons verloskundig systeem kan en moet beter. 

Maar of we de goede kant opkijken...

Natúúrlijk willen we dat vrouwen en (ongeboren) kinderen zo veilig mogelijk zijn.

En een van de suggesties van de Stuurgroep voor Zwangerschap en Geboorte voor optimale veiligheid die op dit moment wordt overwogen is; de casemanager. De casemanager is degene die de 'case' 'managet'...maar het is geen persoon, het is een 'rol' die mogelijk door meerdere mensen achtereen kan worden vervuld, onder andere om de kans op fouten door slechte communicatie te verkleinen.

Ik zou zeggen: ruim baan voor het 'caseload' systeem van werken, zoals dat bijvoorbeeld in Nieuw-Zeeland heel gewoon is.

Een zwangere sluit een contract af met een 'caseload' vroedvrouw voor de begeleiding van haar zwangerschap en bevalling. Deze vroedvrouw zorgt ook voor de begeleiding van de zwangere als er complicaties ontstaan. Specialisten zijn in het geval van complicaties verantwoordelijk voor hun deel van de zorg, maar de vroedvrouw coördineert, ook tijdens de bevalling. 

Om dit goed te kunnen moet zij maximaal vijf zwangeren per maand onder zorg hebben. Een aantal weken per jaar neemt zij geen klanten aan, zodat ze vakantie heeft. Ze zorgt voor samenwerking met een, bij de zwangere bekende, andere collega, die 'achterwacht' is.

Deze manier van organiseren van de zorg wordt niet als optie benoemd in het Rapport!

En inmiddels ben ik er wel achter dat de blikken wazig worden als het over 'caseload' werken gaat; ja, mooi in theorie, misschien voor later...

Bovendien gaat bij een groot deel van mijn collega's het nekhaar overeind staan. Vroedvrouwen die wat ouder zijn herinneren zich onheuglijke tijden, waarin het onmogelijk was om een privéleven te hebben naast hun werk. Jongere vroedvrouwen met kleine kinderen voorzien moeilijkheden als ze deze manier van werken parttime zouden willen doen. 

En in het algemeen is het gemeengoed geworden dat, om burn-out buiten de deur te houden, werk en privé best zo scherp mogelijk kunnen worden afgegrensd.

En daarmee lijkt de kous af: 'het kan niet'...

Ik werk nu twee jaar met een caseload en ik ben er meer dan enthousiast over. 

De druk is van de ketel (al wordt het hoog tijd voor een 'caseload' tarief, want binnen het huidige systeem is het ingewikkeld om rond te komen), want ik heb geen 'dienst' meer voor bevallingen! In het begin was het wennen aan het gevoel 'altijd' gebeld te kunnen worden; het is afkicken van de spanning die het dragen van een 'diensttelefoon' oude versie met zich meebrengt. 

Maar dan! 

Wat een verademing om niet de druk op m'n nek te hebben om (minstens) driehonderd vrouwen per jaar 'een beetje' te leren kennen.

Om niet meer gebeld te worden door iemand waarvan ik geen idee heb wie het is.

Om bevrijd te zijn van het gevoel om een dienst in te gaan als er al een week niemand bevallen is en er nog 14 vrouwen 'staan' die konden 'gaan'.

Van het gevoel in m'n benen als ik na een bevalling direct door kon naar de volgende...

Van de vele uren per week die het kostte om over te dragen, om de horen wat er met al die vrouwen gebeurd was terwijl ik vrij was.

Van het eeuwige excuus van 'druk, druk'...

En ja, ook het 'caseload' werken kent nadelen.

Ik weet inmiddels van de vrouwen die ik al kende toen ik nog op de 'traditionele' manier werkte, dat het verschil enorm groot is.

Maar ik zou wel eens onderzocht willen hebben wat het voor de kwaliteit van leven van zwangeren betekent als ze een vaste vertrouwenspersoon kunnen kiezen voor hun zwangerschap, en wat dat vervolgens weer doet met hun gezondheid en met de kansen op fouten in het zorgproces...

Vrij naar Tricia Anderson

Wanneer een kat haar jongen krijgt, zoekt ze een donkere, beschutte plek.
In een doos met een dekentje erin, of misschien in een donker hoekje van een kast.
Je hoopt misschien maar steeds dat je erbij bent als de jonkies geboren worden, maar meestal - kom je op een ochtend beneden en dan liggen ze er...


Op een dag was er een groep wetenschappers die besloot te bestuderen hoe het geboorteproces bij een kat verloopt. Ze vroegen aan katteneigenaren om op te letten wanneer hun kat jongen ging krijgen en ze op dat moment naar hun laboratorium te brengen - een helder verlichte ruimte, voorzien van schone instrumenten en een grote klok.
Daar konden deskundigen de katten bestuderen, met gebruikmaking van geavanceerde apparatuur, alles nauwkeurig bijhoudend in verslagen.
Als je langs de laboratoria liep, kon je buiten al de geluiden horen van luid mauwende katten in nood, constant bestudeerd door wetenschappers..


De wetenschappers bestudeerden de katten tijdens het jongen, jaar in jaar uit, en zagen dat de jongen vaak moeilijk geboren werden, dat het een langdurig proces was, bijna ondraaglijk voor de moeder-kat; dat veel jonkies in matige toestand geboren werden en beademd moesten worden.
Dus het was niet vreemd dat hun conclusie was: 'het geboorteproces bij de kat verloopt moeizaam'.


Deze wetenschappers bekommerden zich om die arme katten en besloten diverse machines uit te vinden om de katten te helpen bij het jongen; hormonen om het proces te versnellen, pijnstillers om de pijn te verminderen..zelfs vernuftige operaties om de jonkies snel geboren te laten worden.


De wetenschappers schreven artikelen over de problemen die ze hadden waargenomen bij het geboorteproces van de kat en over de oplossingen die ze er voor hadden gevonden en al gauw begonnen mensen spontaan hun kat naar de laboratoria te brengen, waar alle apparaten en technieken beschikbaar waren en iedereen zei: 'dit moet wel de veiligste plek zijn voor een kat om haar jongen te krijgen'.


En dat dit ooit als experiment begonnen was, en van dat donkere hoekje in de kast, dat werd vergeten..

Waardige vrouwen,


Wat lijkt het sinds begin dit jaar common sense te zijn geworden dat we in Nederland een 'hoge babysterfte' hebben.
Zelfs vroedvrouwen-onder-elkaar stellen hier nog maar weinig vraagtekens bij.
Net zo min als aan de gevoelde noodzaak, hier 'iets aan te doen'.
Terwijl we niet weten hoe het komt. (en, zorgwekkender, niet eens helemaal zeker weten of het wel waar is).
Een probleem oplossen terwijl je niet weet waar de oorzaak ligt, het is in weinig situaties in het leven voor ons weggelegd.
Soms gaan dingen 'vanzelf over'. 
Soms kun je een klap geven op een apparaat dat het niet doet en dan doet ie t weer. Probleem opgelost, in elk geval tijdelijk.
Soms kun je met 'trial and error' een heel eind komen.
Een onverklaarbare hogere babysterfte de wereld uit helpen, ga er maar aan staan.
De huidige aanpak lijkt het meest op 'trial and error'. Strengere eisen voor een thuisbevalling, geboortehuizen, een thuisbezoek, een casemanager.
En daar onder voel je haarfijn de strijd om de macht, laten we wel wezen.
Bij wie is een zwangere veilig, bij een vroedvrouw? Of bij een dokter?
Of moeten we de vraag heel anders stellen: bij wie loopt een zwangere minder risico's - bij een vroedvrouw? Of bij een dokter?
Carla Hartley zegt: Birth is Safe; Interference is Risky.
Laten we dat nou eerst maar eens als uitgangspunt nemen stel ik voor.
Vrouwen, wees baas over je eigen lijf - het is je oudste vriend, je trouwste compagnon...


Rebekka.

De protocollen en het strakke t-shirt

Minister Edith Schippers heeft de oplossing, hebben jullie t gezien?
Wij vroedvrouwen (of zorgverleners) moeten ons beter aan de richtlijnen houden, die hebben 'deskundigen' tenslotte niet voor niets opgesteld!


Even open kaart over mijn relatie met die richtlijnen. Een richtlijn is een mooi iets. Je kunt in een notendop (als het goed is) zien wat op een bepaald moment geldt als 'best evidence'. Heb je een zeer groot team van velerlei pluimages, dan kun je met behulp van de richtlijn zorgen dat het niet een al te verwarrende toestand wordt voor de zorgvrager. 


Maar een richtlijn die wordt gebruikt als een soort kookboek, een one-size-fits-all t-shirt (wat in werkelijkheid maatje S is), is schadelijk. En dát is trouwens very evidence based.


Want evidence based werken is totaal wat anders dan zorgen dat je de meest recente richtlijn in handen hebt en die dan toepassen.


En evidence based zorg verlenen aan degene die tegenover je zit is vervolgens wéér wat anders. Want dan komt de kennis en wijsheid van diegene, en wat je zelf nog meeneemt wat dat betreft, er ook nog bij kijken.


T wordt er niet simpeler van, dat is waar! Want als de richtlijn adviseert om een vrouw met een keizersnede in de voorgeschiedenis klinisch te laten bevallen, dan is het 'safe' om dat advies te volgen. Maar is het ook 'goed'? 
Als de zwangere in kwestie, die je al langer dan vandaag kent en waarvan je weet, dat de keizersnede verricht is na heel kort persen bij een stuit, en dat ze tijdens die baring door zó veel mensen inwendig is onderzocht dat ze de tel kwijt is geraakt; als die zwangere nu alleen nog iemand bij zich wil hebben die ze al kent; wat is dan 'goed'?


Ach komaan, die richtlijnen, die zijn er vooral om ons als zorgverleners in menselijk opzicht achter te kunnen verschuilen. 
Ik vind het prima. Maar kom me er niet mee aan dat dat goed is voor vrouwen, want dat is het niet.


Richtlijnen horen me teveel bij waar ik dit blog mee begon: simplistische oplossingen voor complexe problemen.


Vrouwen verdienen beter.

Handen af van de thuisbevalling!

Ja, er is veel mis in de Nederlandse zorg aan zwangeren en barenden.
En ja, zowel in de eerste als in de tweede lijn wat mij betreft.
Alles om maar risico's te vermijden, zogenaamd.
Maar aan de vrouwen zelf vragen we niks.
Stel nou eens dat het waar was dat een bevalling thuis op dit moment minder veilig zou zijn dan een bevalling in het ziekenhuis (en nee, niets is minder waar, maar vooruit, iedereen vreest het dus stel nou eens).
Wat zou er dan op tegen zijn om de veranderingen die er nodig zijn zo door te voeren, dat het thuis wél veilig bevalt?
Wat zit er achter, dat we met oplossingen komen die ten koste gaan van de thuisbevalling?
De enige plek waar de vrouw en haar partner zelf de baas zijn en de regie hebben!
Hebben wij soms in toenemende mate moeite met die regie-functie van vrouwen?


Alle deskundigheid ten spijt, is er één deskundige die zelden primair geraadpleegd gaat over een zwangere; en dat is zijzelf.


En als je naar de bagger kijkt die deze zwangere de afgelopen tijd via de media over zich uitgespeeld krijgt, wordt het haar niet makkelijk gemaakt!


Rebekka.

And now it's time for something different

Vroedvrouwen, het gaat niet goed met ons.
Elke dag weer geeft de media een gesimplificeerde analyse van een complex probleem - en onze rol groeit steeds meer toe naar die van één puzzelstukje in een systeem met 100 stukjes.
De richtlijnen en protocollen vliegen ons om de oren.
'Het systeem', onze 'beroepshouding', het kwaliteitsregister, en o, vooral onze uitstekende samenwerking, met elkaar in de groepspraktijken, met onze collega's van de buurtpraktijk, met onze ziekenhuizen in de buurt...


En in de alledaagse werkelijkheid staan we toenemend in een spagaat, leveren we vrouwen uit aan steeds meer interventies, of we voeren ze zelf uit, interventies waarvan we op z'n mooist hopen dat ze in haar belang zijn of in dat van haar kind -
maar waarvan we zelden of nooit aan vrouwen hebben gevraagd hoe ze er zelf over denken.


We dweilen en we dweilen en we dweilen...


Maar heeft dat zin?


Nou, ik zie t niet meer zitten!
In de zes jaar dat ik nu aan het werk ben als vroedvrouw, is het 'wat mensen gezond maakt' me alleen maar meer gaan intrigeren.
Bijdragen aan onzekerheid en angst is verre van gezond makend.


Waar ik naar op zoek ben: naar collega's in Nederland, die net als ik bij elke nieuwe Volkskrant kop in eerste instantie denken: ik stop ermee...
Om dan vervolgens te bedenken dat dat in elk geval niet gaat werken.
Ik zoek mensen, (vroed-)vrouwen, die een heel andere draai willen geven aan hoe we ons beroep vormgeven, weg van de protocollen, weg van de risico's en terug naar vertrouwen. 
Evidence-based! En dat begint met: kijken naar hoe we de relatie vroedvrouw-zwangere vorm geven op zo'n manier, dat die maximaal leuk is voor beide partijen!